online-link
top-ny2017

มาฟังเสียงหัวใจตัวเองกันเถอะ

มา ฟังเสียงหัวใจตัวเองกันเถอะ เมื่อคืนนี้ข้าพเจ้าได้ดูภาพยนตร์เรื่อง ‘Evening’ ซึ่งมีรายชื่อนักแสดงหญิงอาวุโสหลายคนระดับตุ๊กตาทอง   ตอนแรกคิดว่าเป็นหนังรักโรแมนติก  ที่แม่ชราผู้นอนรอความตายอยู่บนเตียงเพ้อถึงการตกหลุมรักครั้งแรก    เธออยู่กับลูกสาวที่อายุราว 35 ปี  ผู้มีสามีที่อยากมีลูก  แต่เธอไม่อยากมีเพราะเธอไม่แน่ใจว่า  เขาคือคนที่เธอ ‘รู้สึก’ รัก อย่างที่เรียกว่า ‘ตกหลุมรัก’ จริงหรือ... และเธอเฝ้าสงสัยว่า  พี่สาวซึ่งมีลูกถึง 3 คนมีความสุขจริงหรือกับชีวิตประจำวันที่วุ่นวายกับการดูแลครอบครัวสมัยนี้ที่คนมีชีวิตอย่างปัจเจกชนมากขึ้น  การมีลูกเป็นเรื่องที่ได้ความเครียดมาพร้อมกับความสุข   ด้วยว่าชีวิตจะไม่มีวันเหมือนเดิมอีก  และจะไม่มีโอกาสย้อนกลับไปเลือกใหม่ได้อีก    นอกจากเรื่องอิสระของตัวแม่เองแล้ว   ตั้งแต่ยุคพุทธกาล หรือหากมีบันทึกย้อนไปถึงยุคหิน ความ ‘รู้สึกกังวลใจ’ ของคนเป็นแม่ตั้งครรภ์ก็คงไม่ต่างกัน  การเปลี่ยนแปลงของรูปร่างแม่ที่ทำให้ขาดความมั่นใจในตัวพ่อ   ความกลัวความเจ็บปวดจากการคลอด  และความกลัวว่าลูกจะไม่สมบูรณ์แข็งแรง  เรียกว่าเป็นความกังวลพื้นฐานของแม่ทุกคนก็ว่าได้  ....  แต่ตำราตั้งครรภ์และสูติแพทย์ทั้งหลายก็ต่างบอกกับแม่ว่า....อย่าเครียด

เมื่อเริ่มต้นโครงการจิตประภัสสรตั้งแต่นอนอยู่ในครรภ์ครั้งแรก  ในวันล้ออายุท่านอาจารย์พุทธทาสภิกขุ วันที่ ๒๗ พฤษภาคม ๒๕๔๗ มีแม่ลูกหลายคนมาล้อมวงคุยกันถึงความทรงจำเมื่อครั้งลูกของแม่ยังเล็ก  และเมื่อครั้งที่เราเป็นลูกเล็กๆที่ชอบซุกอกแม่  คุณยายจ๋าหรือแม่ชีศันสนีย์ เสถียรสุต  ได้นำเครื่องมือไฮเทคชิ้นหนึ่งซึ่งมีเสียงต่างๆในธรรมชาติให้เลือกฟังได้  และเสียงที่ท่านเชื้อเชิญให้เราฟังกันวันนั้นคือ ‘เสียงหัวใจเต้น’ พร้อมกับคำถามชวนคิดว่า ‘เราได้ฟังเสียงหัวใจของเราบ้างหรือเปล่า...ว่าเต้นด้วยความสุขหรือทุกข์อย่างไร ?

 

เมื่อคืนนี้ข้าพเจ้าได้ดูภาพยนตร์เรื่อง ‘Evening’ ซึ่งมีรายชื่อนักแสดงหญิงอาวุโสหลายคนระดับตุ๊กตาทอง   ตอนแรกคิดว่าเป็นหนังรักโรแมนติก  ที่แม่ชราผู้นอนรอความตายอยู่บนเตียงเพ้อถึงการตกหลุมรักครั้งแรก    เธออยู่กับลูกสาวที่อายุราว 35 ปี  ผู้มีสามีที่อยากมีลูก  แต่เธอไม่อยากมีเพราะเธอไม่แน่ใจว่า  เขาคือคนที่เธอ ‘รู้สึก’ รัก อย่างที่เรียกว่า ‘ตกหลุมรัก’ จริงหรือ...และเธอเฝ้าสงสัยว่า  พี่สาวซึ่งมีลูกถึง 3 คนมีความสุขจริงหรือกับชีวิตประจำวันที่วุ่นวายกับการดูแลครอบครัว

สมัยนี้ที่คนมีชีวิตอย่างปัจเจกชนมากขึ้น  การมีลูกเป็นเรื่องที่ได้ความเครียดมาพร้อมกับความสุข   ด้วยว่าชีวิตจะไม่มีวันเหมือนเดิมอีก  และจะไม่มีโอกาสย้อนกลับไปเลือกใหม่ได้อีก    นอกจากเรื่องอิสระของตัวแม่เองแล้ว   ตั้งแต่ยุคพุทธกาล หรือหากมีบันทึกย้อนไปถึงยุคหิน ความ ‘รู้สึกกังวลใจ’ ของคนเป็นแม่ตั้งครรภ์ก็คงไม่ต่างกัน  การเปลี่ยนแปลงของรูปร่างแม่ที่ทำให้ขาดความมั่นใจในตัวพ่อ   ความกลัวความเจ็บปวดจากการคลอด  และความกลัวว่าลูกจะไม่สมบูรณ์แข็งแรง  เรียกว่าเป็นความกังวลพื้นฐานของแม่ทุกคนก็ว่าได้  ....  แต่ตำราตั้งครรภ์และสูติแพทย์ทั้งหลายก็ต่างบอกกับแม่ว่า....อย่าเครียด

เมื่อเริ่มต้นโครงการจิตประภัสสรตั้งแต่นอนอยู่ในครรภ์ครั้งแรก  ในวันล้ออายุท่านอาจารย์พุทธทาสภิกขุ วันที่ ๒๗ พฤษภาคม ๒๕๔๗  มีแม่ลูกหลายคนมาล้อมวงคุยกันถึงความทรงจำเมื่อครั้งลูกของแม่ยังเล็ก  และเมื่อครั้งที่เราเป็นลูกเล็กๆที่ชอบซุกอกแม่  คุณยายจ๋าหรือแม่ชีศันสนีย์ เสถียรสุต  ได้นำเครื่องมือไฮเทคชิ้นหนึ่งซึ่งมีเสียงต่างๆในธรรมชาติให้เลือกฟังได้  และเสียงที่ท่านเชื้อเชิญให้เราฟังกันวันนั้นคือ ‘เสียงหัวใจเต้น’ พร้อมกับคำถามชวนคิดว่า ‘เราได้ฟังเสียงหัวใจของเราบ้างหรือเปล่า...ว่าเต้นด้วยความสุขหรือทุกข์ อย่างไร ?

“Dr.Moruka  สูติแพทย์ชาวญี่ปุ่น  ทดลองนำไมโครโฟนใส่เข้าไปยังปากมดลูกของแม่ตั้งครรภ์และบันทึกเสียงภายในมดลูก  พบว่าเสียงที่ดังภายในมดลูกนั้นประกอบด้วยเสียงเต้นของหัวใจแม่  เสียงบีบตัวของลำไส้และเสียงไหลเวียนของกระแสโลหิต  เมื่อเปรียบเทียบความดังของเสียงทั้งหมดแล้ว  พบว่าเสียงเต้นของหัวใจแม่นั้นได้ยินชัดเจนที่สุด ...เสียงเต้นของหัวใจแม่นับเป็นสภาพแวดล้อมที่ทารกคุ้นเคยและเป็นเสมือนเพลงขับกล่อมที่ทำให้ลูกเกิดความรู้สึกเคยชิน  อบอุ่น  และปลอดภัยในครรภ์แม่....ขณะตั้งครรภ์  อารมณ์เป็นปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อทารก  หากแม่มีอารมณ์ดี  มีความรู้สึกที่ดีต่อการตั้งครรภ์  และมีความสุขกับการมีบุตร จะมีผลกระตุ้นให้สมองหลั่งฮอร์โมนชนิดหนึ่งเรียกว่า ‘สารแห่งความสุข(Endophin)’ ซึ่งจะทำให้แม่เกิดความสุขสบาย  สารนี้มีผลสืบเนื่องไปถึงทารกในครรภ์  ช่วยในการเจริญเติบโตและเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน  ในทางตรงกันข้าม  ถ้าหากแม่อารมณ์หงุดหงิดตลอดเวลา  ก็จะยับยั้งการหลั่งสารที่มีประโยชน์นี้”*

เวลาที่หัวใจแม่เต้นด้วยกิเลส ไม่ว่าจะเป็น ความโกรธ  ความโลภ ความหลง ความกลัว ....หากสังเกตแม่คงรู้ได้เองว่าจังหวะการเต้นของหัวใจแม่นั้น  มันโครมครามชวนให้ลูกตกใจเพียงใด  หากเปรียบเป็นเสียงดนตรี คงราวกับกลองเพลที่ถูกรัว...เวลาที่หัวใจแม่เต้นอย่างสุขสงบด้วยความสุขเล็กๆในหัวใจ  สิ่งที่ลูกสัมผัสได้คือเสียงดนตรีแห่งความรื่นรมย์ ...ที่สื่อมาว่า ‘โลกนี้ปลอดภัย ...  หลับให้สบายนะลูก’

ภาพยนตร์เรื่อง Evening จบลงด้วยฉากสุดท้ายก่อนที่แม่ของเธอจะสิ้นใจ ...ลูกสาวได้ตัดสินใจบอกกับสามีว่า   เธอตั้งครรภ์ได้ 2 เดือนแล้วและเธอกลัวมาก  เธอกลัวว่าชีวิตครอบครัวจะไม่สมบูรณ์ตลอดไป  เธออาจหงุดหงิด  ปรวนแปร  เป็นแม่ที่หัวฟู ขี้บ่น เหมือนที่เธอเคยเห็นแม่ผู้เคยสวยงามและเป็นหญิงสาวที่โดดเด่น   กลายเป็นอย่างนั้น....แต่ทุกอย่างก็ Happy ending เมื่อสามีของเธอบอกว่าสั้นๆแต่มั่นคงว่า  “ผมจะช่วย”  นั่นอาจเป็นสิ่งที่ทำให้ความเครียดทั้งหลายที่คนเป็นแม่ ‘รู้สึก’ ว่าต้องแบกรับ... เบาลง...เพราะมีเพื่อนร่วมทุกข์

ความเครียด...มักเกิดจากความกังวลตามธรรมชาติที่ขาดการรู้เท่าทันอารมณ์  จึงย้ำคิดย้ำทำ  วนเวียนจนจมลงในวังวนแห่งความทุกข์  จากทุกข์น้อยๆกลายเป็นทุกข์หนักโดยไม่รู้ตัว   เหมือนที่พระพุทธองค์ได้เผยความลึกลับของจิตอันเป็นต้นตอของทุกข์ทั้งหลายว่า

“จิตนี้ประภัสสร  คือตามธรรมชาติเป็นประภัสสร  แต่สูญความเป็นประภัสสร คือเศร้าหมองไป  เพราะกิเลสหรืออุปกิเลสมันเกิดขึ้นมาจับ  เหมือนอาคันตุกะเข้ามาเยือน  ถ้าไม่มีกิเลสเป็นอาคันตุกะแล้ว  มันก็เป็นจิตที่ผ่องใสเหมือนเดิม (ประภัสสร แปลว่า เรืองแสง  สว่างไสว ไม่ขุ่นมัว)”**

แต่เราก็มักลืมสภาวะจิตที่สว่างไสว  เมื่อครั้งที่มีจิตประภัสสร  พออาคันตุกะมาเยือนก็รีบเปิดประตูต้อนรับ  จะขอกลับก็ไม่ปล่อยไป  ดึงดันกั้นขวางไว้  ...  สุดท้ายเครียดไม่รู้ตัว  ไม่รู้เริ่มเครียดจากเรื่องอะไรด้วยซ้ำ....ลองหยุดฟังเสียงข้างนอกสัก ๑ นาที แล้วมาฟังเสียงหัวใจตัวเองกันเถอะ...ใครที่ขังอาคันตุกะไว้นาน  ....  ช่วยเปิดประตูหน่อยเร้ว !

 

* จากวงเสวนาจิตประภัสสร กับ น.พ.มานิตย์  แสนมณีชัย  คลีนิกพัฒนาทารก  รพ.หัวเฉียว  และหนังสือ ‘ลูกฉลาดได้ตั้งแต่อยู่ในครรภ์’ โดย น.พ.ชัยรัตน์  ปัณฑุรอัมพร

** จากหนังสือ ‘จิตนี้ประภัสสร’ โดย พุทธทาสภิกขุ

 

ติดต่อ เสถียรธรรมสถาน

logo

เสถียรธรรมสถาน เลขที่ ๒๓ ถนนวัชรพล รามอินทรา ๕๕ แขวงท่าแร้ง เขตบางเขน กรุงเทพมหานคร ๑๐๒๓๐
โทรศัพท์ 02-519-1119, 02-510-6697, 091-831-2294

โทรสาร 02-519-4633

E-mail: sdsweb.webmaster@gmail.com

แผนที่สถานที่ตั้งเสถียรธรรมสถาน

เนื่องด้วยเสถียรธรรมสถานไม่สะดวกในเรื่องสถานที่จอดรถ ขอความกรุณาให้ท่านใช้รถประจำทางหรือรถสาธารณะในการเดินทาง ธรรมขอบพระคุณ

?>